Als onderzoek aantoont dat maar 50 tot 70 procent van de woningbezitters van nieuwbouwwoningen tevreden is over het onlangs aangelegde ventilatiesysteem, gaat er iets grondig mis. Dat concludeerde Atze Boerstra van BBA Binnenmilieu naar aanleiding van recent onderzoek van RIGO Research en Advies tijdens het Alusta-symposium in Etten-Leur dat 5 november plaatsvond. Tijdens zijn presentatie ‘Ziek van ventilatie?' onderstreepte Boerstra dat er in de praktijk veel fout gaat bij de aanleg van ventilatiesystemen.
Het ventilatievraagstuk is actueel, want onlangs stuurde minister Van der Laan een brief naar de Tweede Kamer waarin hij zijn zorgen uitte over mogelijk negatieve effecten van ventilatiesystemen in relatie tot de gezondheid. Uit het onderzoek blijkt dat het publiek veelal moeite heeft met ventilatiesystemen, en daarbij springt balansventilatie er in negatieve zin extra uit. En niet zonder reden, schetste Boerstra aan de hand van het onderzoek. Op de vraag: bent u (zeer) tevreden over ventilatie, scoorde de groep met ventilatie met natuurlijke toevoer 68 procent, en de groep met balansventilatie slechts 52 procent. „Dat is raar", betoogde Boerstra. „Het percentage tevreden mensen, ongeacht het type ventilatiesysteem, in een nieuwbouwhuis zou in mijn ogen rond de 95 moeten liggen. Als je een nieuwe auto koopt, verwacht je toch ook dat ongeveer 95 procent na een half jaar nog tevreden is?''
Uit hetzelfde onderzoek blijkt tevens dat het aantal bewoners met geluidhinder, tochtklachten (15%), keelpijn (17%) en ‘te droge lucht in de winter' (13%) met balansventilatiesystemen significant hoger is dan bij systemen met natuurlijke toevoer. De achterliggende oorzaken van de klachten zijn vaak divers, aldus Boerstra. Er worden ingewikkelde systemen ontworpen met merkwaardige slalombochten, soms zijn er ‘verdwaalde' toe of afvoerventielen, mensen weten niet hoe ze het systeem moeten bedienen of er is achterstallig onderhoud. Bovendien hebben veel mensen een hekel aan centraal geregelde systemen. Boerstra: „Ik chargeer een beetje, maar een systeem aanleggen waarbij een gebruiker niet aan een knop kan draaien, is vragen om problemen.''
Tijdens het jaarlijkse Alusta-symposium onthulden vier deskundigen, onder wie Atze Boerstra, de nieuwste inzichten en testresultaten van onderzoeken op het gebied van wooncomfort. Wil de Gids van TNO hield een lezing over de waardering van ventilatie en infiltratie in de nieuwe EnergiePrestatieNormering. Daarin zal zich, naar zijn verwachting, een kleine revolutie voltrekken. „Er gaat, waarschijnlijk vanaf 2011, veel veranderen in de aanpak van de EPN", meende De Gids. „De ventilatiestroom, infiltratiestroom, spuistroom en verbrandingsluchtstroom worden straks, anders dan nu, afzonderlijk berekend." Erwin Roijen, senior projectleider bij adviesbureau Cauberg-Huygen, presenteerde een recent onderzoek naar wooncomfort bij natuurlijke ventilatie in combinatie met vloerverwarming. Het gebruik van diverse typen roosters blijkt opvallend grote verschillen in de beleving van comfort en tocht op te leveren, waarbij een actief/elektronisch zelfregelend rooster duidelijk het meeste comfort geeft. „We hadden niet verwacht dat de verschillen in de resultaten met de verschillende typen gevelrooster zo groot zouden zijn", aldus Roijen. Daarnaast presenteerde Eddy Gerretsen de vereenvoudigde meetmethode voor installatiegeluid. Het belangrijkste voordeel van de nieuwe methode is dat je niet alleen op minder punten in een vertrek hoeft te meten, maar ook dat de uitvoerder geen ‘geluiddeskundige' hoeft te zijn. De methode is onlangs opgenomen in de nieuwe BRL 8010: Ventilatie Prestatie Keuring.